AI әлемдегі үздік Го ойыншыларының ойлау жүйесін қайта жаңғыртып жатыр

Кіріспе
Го — ежелден келе жатқан, Оңтүстік Кореяда қасиетті мәртебеге ие болған киелі ойын. Бұл ойынның маңызы уақыт өткен сайын артып, түрлі кезеңдерде әртүрлі тәсілдер мен стратегиялар дамыған. Мамандандырылған ұйым – Korea Baduk Association осы мәдениеттің және кәсіби ойын деңгейінің тірегі болып тұр. Алайда соңғы онжылдықта жасанды интеллект ойынға жаңа тыныс және жаңа көзқарас әкелуде. AI технологиялары Го ойыншыларының ойлау жүйесін түбегейлі өзгертіп, олардың жаттығу әдістері мен ойын стиліне әсер етіп жатыр.
Негізгі түсіндірме
Го — 2500 жылдан астам тарихы бар абстрактылы стратегиялық ойын. Екі ойыншы 19х19 торлы тақтаға қара және ақ тастарды кезекпен қоя отырып, қарсыласының тастарын қоршау және аумақты кеңейту арқылы жеңіске ұмтылады. Ойынның күрделілігі сандық тұрғыдан есептегенде, мүмкін болатын тақта конфигурацияларының саны әлемдегі атомдардың санына тең емес.
Жасанды интеллект негізіндегі AlphaGo жобасы, Google DeepMind компаниясының талпынысы, бастапқыда адам ойындарына негізделген деректердің үлкен мөлшерін (шамамен 30 миллион жүріс) жүйеге енгізу арқылы дамыды. Кейін AlphaGo Zero нұсқасы адам тәжірибесіне сүйенбей, өздігінен ойын зерттеп, үш күн ішінде өзінен бұрын өткен AlphaGo Lee нұсқасын 100-0 есебімен жеңді.
Қазіргі таңда Кореяда кәсіби ойыншылардың басым бөлігі AI негізіндегі KataGo бағдарламасын пайдаланады. Бұл бағдарлама ойынның әрбір мезетін талдай отырып, жеңіске жету ықтималдығын ғана емес, тақтадағы әр нүктенің иелігін де болжайды. Бұрынғы дәстүрлі стратегиялар жаңғырып, ойынды басқарудың жаңа тәсілдері қалыптасуда.
Контекст және мысалдар
10 жыл бұрын AlphaGo Lee Sedol сияқты мықты ойыншыны жеңуі Го тарихында төңкеріс жасады. Бұдан кейін ойыншылар AI ұсынған шешімдерді үйренуге бағытталды. Мысалы, әлемдегі үздік ойыншы Шин Джин-со әр таңды KataGo бағдарламасының көгілдір нүктелерін зерттеумен бастайды, бұл AI ұсынған ең тиімді жүрістің белгісі. Оның қозғалысы AI ұсыныстарының 37,5% дәлдігін көрсетеді, бұл орташа деңгейден әлдеқайда жоғары.
Өзгеше ойлау мен шығармашылық тұрғысында ойындар өзгерді. Бұрын ашылу кезеңдері ойыншылардың даралығын көрсететін, жаңа тәсілдер мен философиялардың ұштасатын уақыты еді. Енді ол кезеңдер тез, есептелген алғышарттарға негізделеді. Ортадағы жүрістерде шығармашылық азайып, есептеу маңызы күшейеді. Мұндай өзгерістер ойынның біркелкі стильге түсуіне алып келуде.
Ким Чэ Ён сияқты ойыншылар бұрынғы интуицияларын тастап, AI ұсынған жаңа тәсілдерді игеруде. Дегенмен, AI-дің шешімдері кейде адамдық түсініктен асып түседі, бұл ойыншылардың қай кезде сезімдік, интуитивті қабылдауға сүйенуіне мәжбүр етеді.
Практикалық маңызы
Го ойыншылары енді AI көмегіне сүйене отырып, бұрынғыдан да жүйелі және нәтижелі дайындалатын болды. AI технологиялары ойының тактикасы мен стратегиясын дамытумен қатар, жаттығудың қолжетімділігін де арттырды, бұл әсіресе әйелдер арасында ойын деңгейінің көтерілуіне әсер етіп отыр. Қиын және күрделі ойын тәсілдерін түсіну AI арқылы оңайырақ әрі тиімді болуда.
Кейбір ойыншылар AI көмегі ойын шығармашылығын шектеп, ойын өнерін «жауап дәптерінен көшіріп алу» деңгейіне түсірді деп санайды. Басқалары болса AI концептілері адам шығармашылығы мен ойын дамуы үшін жаңа мүмкіндіктердің бастауы деп бағалайды. Қазіргі сәтте ойыншылар мен ғалымдар AI ойын әдістерінің түпкі мағынасын толық түсінуге тырысып жатыр, бірақ бұл процесс күрделі әрі ұзақ.
Қорытынды
Жасанды интеллект Го ойынының құрылымын және стратегиясын түбегейлі өзгертуде. Бұл өзгерістер кейбір дәстүрлі қағидаларды жойып, олардың орнына жаңа, тиімді әдістер енгізуде. AI ойыншыларға жаттығудың жаңа мүмкіндіктерін ұсынады, бірақ ойынның шығармашылық қырын қайта ойландыруға шақырады. Го әлемінде жасанды интеллект қолдану мәдениеті әрі қарай дамып, адам мен машина арасындағы өзара әрекеттесудің терең деңгейін қалыптастыруда.
Дереккөз: MIT Technology Review


